जेन फ्रेजर
जेन फ्रेजर विश्व वित्तीय क्षेत्रकी प्रभावशाली महिला नेतृत्वकर्ता तथा सिटीग्रुपकी अध्यक्ष तथा प्रमुख कार्यकारी अधिकृत हुन्। उनको जन्म सन् १९६७ जुलाई १३ मा स्कटल्यान्डको St Andrews मा भएको थियो। उनी शिक्षित तथा अनुशासित पारिवारिक वातावरणमा हुर्किएकी थिइन्। बाल्यकालदेखि नै उनी अध्ययनशील, आत्मविश्वासी र अन्तर्राष्ट्रिय विषयप्रति रुचि राख्ने स्वभावकी थिइन्।
१२ वर्षको उमेरमा उनी आफ्नो परिवारसँग अस्ट्रेलिया बसाइँ सरेकी थिइन्। त्यसपछि उनले सिड्नीस्थित बालिकाहरूका लागि सञ्चालित विद्यालयमा अध्ययन गरिन्। नयाँ देश, नयाँ सामाजिक वातावरण र फरक शैक्षिक प्रणालीसँग घुलमिल हुनुपर्ने चुनौतीले उनलाई मानसिक रूपमा अझ बलियो बनायो। किशोर अवस्थामै उनले बहुसांस्कृतिक समाज, अन्तर्राष्ट्रिय सोच तथा स्वतन्त्र जीवनशैलीबारे अनुभव प्राप्त गरिन्।
विद्यालय जीवनमा उनी नेतृत्व क्षमता, तार्किक सोच तथा सार्वजनिक अभिव्यक्तिमा सक्षम विद्यार्थीका रूपमा परिचित थिइन्। शिक्षकहरूले उनलाई प्रतिस्पर्धात्मक वातावरणमा पनि शान्त ढंगले निर्णय लिन सक्ने प्रतिभाशाली विद्यार्थीका रूपमा हेर्थे। यही आत्मविश्वास र दृढताले उनलाई पछि विश्वकै प्रभावशाली बैंकमध्ये एकको नेतृत्वसम्म पुर्यायो।
उच्च शिक्षा हासिल गर्न फ्रेजरले बेलायतको प्रतिष्ठित क्याम्ब्रिज विश्वविद्यालय अन्तर्गतको गिरटन कलेजमा अध्ययन गरिन्। उनले सन् १९८८ मा अर्थशास्त्र विषयमा स्नातकोत्तर तहको उपाधि प्राप्त गरिन्। विश्वविद्यालय जीवनमा उनले विश्व अर्थतन्त्र, वित्तीय प्रणाली, अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार तथा आर्थिक नीतिबारे गहिरो अध्ययन गरेकी थिइन्।
अध्ययनका क्रममा उनी विशेष रूपमा विश्वव्यापी वित्तीय संरचना, व्यापारिक रणनीति तथा बहुराष्ट्रिय संस्थाको सञ्चालन प्रणालीप्रति आकर्षित थिइन्। क्याम्ब्रिजमा अध्ययन गर्दा उनले विश्लेषणात्मक क्षमता, अनुसन्धान कौशल तथा नेतृत्व दृष्टिकोणलाई अझ परिष्कृत गरिन्। सहपाठी र प्राध्यापकहरूले उनलाई असाधारण बौद्धिक क्षमता भएकी विद्यार्थीका रूपमा सम्झिने गरेका छन्।
पछि उनी संयुक्त राज्य अमेरिका गइन् र हार्वर्ड बिजनेस स्कूलमा अध्ययन गर्दै सन् १९९४ मा व्यवसाय प्रशासन विषयमा स्नातकोत्तर उपाधि हासिल गरिन्। हार्वर्डको अनुभवले उनलाई विश्वव्यापी वित्तीय नेतृत्व, कर्पोरेट रणनीति तथा संस्थागत व्यवस्थापनको उच्चस्तरीय ज्ञान प्रदान गर्यो।
शिक्षा पूरा गरेपछि फ्रेजरले सन् १९८८ मा गोल्डम्यान स्याक्समा विलय तथा अधिग्रहण विश्लेषकका रूपमा आफ्नो करियर सुरु गरिन्। उनले लन्डनमा काम गर्दै ठूला कर्पोरेट सम्झौता, वित्तीय मूल्यांकन तथा लगानी संरचनासम्बन्धी अनुभव हासिल गरिन्। प्रारम्भिक चरणमै उनले उच्च प्रतिस्पर्धी वातावरणमा काम गर्ने क्षमता प्रमाणित गरेकी थिइन्।
सन् १९९० देखि १९९२ सम्म उनले स्पेनको म्याड्रिडस्थित वित्तीय परामर्श संस्थामा विश्लेषकका रूपमा काम गरिन्। यस अवधिमा उनले बहुभाषिक तथा अन्तर्राष्ट्रिय बजारसम्बन्धी ज्ञान विस्तार गरिन्। युरोपेली व्यापारिक वातावरण, अन्तर्राष्ट्रिय लगानी र वित्तीय सञ्चालनबारे प्रत्यक्ष अनुभव प्राप्त गर्नु उनको करियरका लागि अत्यन्त महत्त्वपूर्ण बन्यो।
सन् १९९४ मा उनी म्याकिन्से एन्ड कम्पनीमा व्यवस्थापन परामर्शदाताका रूपमा सामेल भइन्। एक दशक लामो यात्रामा उनी साझेदार पदसम्म पुगिन्। उनले विशेष रूपमा वित्तीय सेवा, संस्थागत रणनीति तथा सञ्चालन सुधारसम्बन्धी परियोजनाहरूमा काम गरिन्। परिवार र करियरबीच सन्तुलन कायम गर्न उनले पाँच वर्षसम्म अंशकालीन साझेदारका रूपमा पनि काम गरेकी थिइन्, जुन त्यतिबेला उच्च व्यवस्थापन क्षेत्रमा दुर्लभ उदाहरण मानिन्थ्यो।
फ्रेजरले सन् १९९९ मा विश्वव्यापी व्यापार रणनीतिसम्बन्धी पुस्तक Race for the World: Strategies to Build a Great Global Firm सह–लेखन गरेकी थिइन्। यस पुस्तकमा बहुराष्ट्रिय संस्था निर्माण, अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिस्पर्धा तथा रणनीतिक नेतृत्वबारे विस्तृत चर्चा गरिएको थियो। यसले उनी केवल बैंकिङ कार्यकारी मात्र नभई बौद्धिक रणनीतिकार पनि रहेको प्रमाणित गर्यो।
सन् २००४ मा उनी सिटीग्रुपमा लगानी तथा कर्पोरेट बैंकिङ विभागको ग्राहक रणनीति प्रमुखका रूपमा प्रवेश गरिन्। त्यसपछि उनले संस्थाभित्र लगातार चुनौतीपूर्ण जिम्मेवारीहरू सम्हालिन्। आर्थिक संकट, सञ्चालन पुनर्संरचना तथा नाफाहीन विभागलाई पुनर्जीवित गर्ने कार्यमा उनी अत्यन्त सफल मानिइन्।
सन् २००७ देखि २००९ सम्मको विश्वव्यापी वित्तीय संकटका क्रममा उनले रणनीति तथा विलय–अधिग्रहण विभागको नेतृत्व गर्दै ठूलो पुनर्संरचना र सम्पत्ति बिक्री प्रक्रिया सञ्चालन गरिन्। त्यसपछि उनले निजी बैंकिङ विभागलाई पुनः नाफामुखी बनाइन्। अमेरिकाको उपभोक्ता तथा व्यावसायिक बैंकिङ विभाग, गृहनिर्माण ऋण प्रणाली तथा ल्याटिन अमेरिकी सञ्चालन सुधारमा समेत उनले महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गरिन्।
सन् २०१९ मा फ्रेजर सिटीग्रुपकी अध्यक्ष तथा विश्वव्यापी उपभोक्ता बैंक प्रमुख बनिन्। यससँगै उनी संस्थाको भावी प्रमुख कार्यकारी अधिकृतका रूपमा हेरिन थालिन्। अन्ततः सन् २०२१ मार्चमा उनी सिटीग्रुपको प्रमुख कार्यकारी अधिकृत नियुक्त भइन्।
उनको नियुक्ति विश्व बैंकिङ इतिहासमा ऐतिहासिक मानियो, किनभने उनी प्रमुख वाल स्ट्रिट बैंकको पहिलो महिला प्रमुख कार्यकारी अधिकृत बनिन्। सन् २०२५ अक्टोबरमा उनले बोर्ड अध्यक्षको जिम्मेवारीसमेत सम्हालिन्। यससँगै उनी संस्थाको सबैभन्दा शक्तिशाली नेतृत्व भूमिकामा पुगिन्।
नेतृत्व सम्हालेपछि उनले व्यापक पुनर्संरचना अभियान सुरु गरिन्। उनले अनावश्यक प्रशासनिक तह घटाइन्, अन्तर्राष्ट्रिय उपभोक्ता व्यवसायका केही भाग बिक्री गरिन् तथा संस्थागत सेवा, सम्पत्ति व्यवस्थापन र अमेरिकी व्यक्तिगत बैंकिङलाई मुख्य प्राथमिकता बनाइन्। उनको रणनीतिले सिटीग्रुपलाई अधिक सरल, आधुनिक र परिणाममुखी संस्थामा रूपान्तरण गर्ने लक्ष्य राखेको थियो।
फ्रेजरले परिणाम–केन्द्रित संस्थागत संस्कृति निर्माणमा विशेष जोड दिएकी छन्। उनले कर्मचारीलाई केवल प्रक्रियामा सीमित नभई प्रत्यक्ष उपलब्धिमुखी कार्यशैली अपनाउन प्रेरित गरेकी छन्। सन् २०२६ मा उनले स्पष्ट रूपमा “प्रयासको मात्र मूल्यांकन हुँदैन, परिणामले नै हाम्रो क्षमता प्रमाणित गर्छ” भन्ने धारणा सार्वजनिक गरेकी थिइन्।
उनी बैंकिङ क्षेत्रमा कृत्रिम बुद्धिमत्ता तथा डिजिटल प्रविधिको प्रयोग विस्तार गर्ने प्रमुख समर्थकमध्ये एक मानिन्छिन्। उनको नेतृत्वमा सिटीग्रुपले सञ्चालन स्वचालन, डेटा विश्लेषण तथा ग्राहक सेवामा आधुनिक प्रविधि प्रयोगलाई तीव्र बनाएको छ। यसले बैंकिङ प्रणालीलाई अझ छिटो, प्रभावकारी तथा प्रतिस्पर्धात्मक बनाउने लक्ष्य राखेको छ।
उनको सफल नेतृत्वका कारण सन् २०२५ प्रदर्शन वर्षका लागि उनको कुल पारिश्रमिक ४२ मिलियन डलरसम्म पुगेको थियो। विश्वव्यापी वित्तीय क्षेत्रमा यो अत्यन्त ठूलो पारिश्रमिकमध्ये एक मानिन्छ। यसले उनको प्रभाव, संस्थागत योगदान तथा बजार विश्वासलाई प्रतिबिम्बित गर्छ।
फ्रेजर विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय आर्थिक तथा शैक्षिक संस्थासँग आबद्ध छिन्। उनी अमेरिकी केन्द्रीय बैंकको संघीय परामर्श परिषद्मा नियुक्त भएकी छन्। साथै उनी परराष्ट्र सम्बन्ध परिषद्, व्यावसायिक गोलमेच तथा ग्रुप अफ थर्टी जस्ता प्रभावशाली संस्थाहरूको सदस्य हुन्।
त्यस्तै उनी हार्वर्ड बिजनेस स्कूलको डिन सल्लाहकार बोर्ड तथा स्ट्यानफोर्ड विश्वविद्यालयको विश्वव्यापी सल्लाहकार बोर्डमा पनि सक्रिय छिन्। विश्व आर्थिक नीति, बैंकिङ सुधार तथा महिला नेतृत्वसम्बन्धी विषयमा उनका विचारलाई अत्यन्त प्रभावशाली मानिन्छ।
फोर्ब्स र फर्च्युनजस्ता प्रतिष्ठित पत्रिकाहरूले उनलाई विश्वका सबैभन्दा शक्तिशाली व्यवसायिक महिलामध्ये निरन्तर सूचीकृत गर्दै आएका छन्। उनी बेलायती–अमेरिकी दोहोरो नागरिक हुन्। सन् १९९६ देखि उनी अल्बर्टो पिएद्रासँग वैवाहिक सम्बन्धमा छिन् र उनका दुई छोरा छन्। परिवार र करियरबीच सन्तुलन कायम गर्न अंशकालीन कार्यशैली अपनाएको अनुभवबारे उनी खुलेर बोल्ने गर्छिन्, जसले आधुनिक कार्यस्थलमा लचकता र समान अवसरको महत्त्वलाई उजागर गर्छ।
ज्योतिष विवरण लोड हुँदैछ...
राशिफल लोड हुँदैछ...
काठमाडौँ।प्रहरीले देशका विभिन्न भागबाट लागुऔषधसहित ३१ जनालाई पक्राउ गरेको छ । केन्द्रीय प्रहरी समाचार कक्षका अनुसार दाङबाट छ, झापाबाट पाँच, बाँकेबाट तीन, सुनसरी, बारा, चितवन, बागलुङ, सिरहा, मोरङ र कैलालीबाट दुई/दुई तथा रसुवा, काठमाडौँ र सप्तरीबाट एक/एक जना पक्राउ परेका छन् । प्रहरीले उनीहरूका साथबाट लागुऔषध खैरो हेरोइन र गाँजा तथा चिकित्सकको
