काठमाडौँ
जाडो मौसममा आँखाको हेरचाहका लागि सबैभन्दा महत्वपूर्ण कुरा नमी जोगाउनु र सुख्खा हावा तथा वातावरणीय असरबाट आँखालाई जोगाउनु हो। जाडोमा घरभित्र हिटरको प्रयोगले हावा सुक्खा बनाउँछ, जसले आँखा छिटो सुक्न सक्छ। त्यसैले कोठामा ३०–५० प्रतिशत आर्द्रता कायम गर्न ह्युमिडिफायर प्रयोग गर्नु उपयोगी हुन्छ।
आँखा सुक्खा हुन नदिन प्रिजर्भेटिभरहित कृत्रिम आँसु (आइ ड्रप) प्रयोग गर्नुपर्छ। धेरै समस्या भए राति सुत्नुअघि गाढा जेल वा मलहम प्रयोग गर्न सकिन्छ। साथै दिनभरि पर्याप्त पानी पिउनु (करिब ८ गिलास) ले शरीरमा आँसु उत्पादनमा सहयोग गर्छ। मोबाइल, कम्प्युटर बढी प्रयोग गर्दा आँखा कम झिम्क्याइने भएकाले २०–२०–२० नियम अपनाउनु राम्रो हुन्छ।
जाडोको घाम र चिसो हावाबाट आँखालाई जोगाउन यु–भी प्रोटेक्सन भएको सनग्लास अनिवार्य प्रयोग गर्नुपर्छ। हिउँले यु–भी किरण ८० प्रतिशतसम्म परावर्तन गर्ने भएकाले आँखा पोल्ने जोखिम बढ्छ। साथै चारैतिरबाट ढाक्ने चस्माले चिसो हावाबाट आँखा सुक्न नदिन्छ। आगो, हिटर वा कारको तातो हावा सिधै आँखामा लाग्ने ठाउँमा बस्न नहुने हुन्छ।
स्वस्थ जीवनशैलीले पनि आँखाको स्वास्थ्य सुधार्छ। ओमेगा–३ युक्त खाना (माछा, ओखर, अलसी) ले आँसुको गुणस्तर सुधार गर्छ। दैनिक १० मिनेट न्यानो सेकाइ गर्दा पल्काभित्रका तेल ग्रन्थि खुल्न मद्दत मिल्छ। कन्ट्याक्ट लेन्स प्रयोग गर्नेले समस्या भए चस्मा बढी लगाउने, लेन्सको समय घटाउने र सफाइमा विशेष ध्यान दिनु आवश्यक हुन्छ।